Ook in 2026 broedende Grote Zaagbekken
De vondst van zeker drie paar broedende Grote Zaagbekken in het Ketelmeer werd vorig jaar breed uitgemeten. En terecht! Niet zo vaak wordt een nieuwe soort aan de Nederlandse lijst van broedvogels toegevoegd. Naast de zekere drie broedgevallen, vrouwtjes met kleine jongen, werden in 2025 nog twee mogelijk andere paren aangetroffen. Los van elkaar vonden waarnemers Cor Fikkert en Martijn de Jonge ook in mei 2026 weer een vrouwtje met jongen in het Ketelmeer.
De vestiging, hoe spectaculair ook, kwam niet helemaal uit de lucht vallen. Velen associëren Grote Zaakbekken met noordelijke streken en een broedgeval in de lage landen lijkt moeilijk te rijmen met de klimaatopwarming. De opmars komt echter vermoedelijk uit een andere hoek. Vanuit oorspronkelijke broedgebieden in de Alpen dook de Grote Zaagbek als broedvogel op in Frankrijk en Duitsland, onder meer in het stroomgebied van de Rijn. Stroomafwaarts kom je dan, de juiste afslagen nemend, via de IJssel in het Ketelmeer.
Toch is de link met klimaatopwarming niet helemaal onzin. Uit Pools onderzoek blijkt namelijk dat zachte winters bijdragen aan een hoog broedsucces – en laten de winters nu steeds zachter worden. Helderder water en een jachtverbod dragen daarnaast bij aan de populatiegroei, zowel in aantal als in areaal.
De totale populatie in het Ketelmeer en elders in Nederland is nog klein. Zowel Martijn de Jonge als Cor Flikkert vonden de families Grote Zaagbekken in 2025 én 2026 vanaf een boot. Of er nog paren onontdekt zijn, laat zich raden. Waarnemers wordt gevraagd om goed op Grote Zaagbekken te letten, families in kaart te brengen (grootte en aantallen jongen) en die nauwkeurig op kaart in te tekenen. Met integrale tellingen eind mei-begin juni is een beter beeld te krijgen van de totale populatie.
- Ton Eggenhuizen & Victor Eggenhuizen (lsb.flevoland@sovon.nl)
